Kategorie

Przeciwdziałanie działaniom niepożądanym. Stosowanie np. kofeiny czy amfetaminy u chorych leczonych lekami prze- ciwhistaminowymi hamuje ich działanie psychodepresyjne, choć nie znosi ich właściwego działania przeciwparkinsonowego. Podawanie soli potasowych w czasie leczenia diuretykami pochodnymi benzotiazydu hamuje następstwa utraty jonów potasowych, nie znosząc działania prze- ciwobrzękowego. Są to wszystko sposoby farmakologicznego łagodzenia objawów niepożądanych przez wykorzystanie tzw. częściowego antago-nizmu lub przez uzupełnianie powstających niedoborów. Metody te jednak tylko w rzadkich przypadkach mogą w pełni zapobiec działaniom toksycznym.

Gromadzenie leku w narzÄ…dzie docelowym. Idea ma- gicznego „pocisku” Ehrlicha, ktĂłry miaĹ‚ zabijać wyĹ‚Ä…cznie krÄ…ĹĽÄ…ce w organizmie „wrogie” bakterie, a nie uszkadzać wĹ‚asnych komĂłrek gospodarza w dalszym ciÄ…gu fascynuje badaczy. Czy to jednak jest w ogĂłle moĹĽliwe w odniesieniu do innych lekĂłw poza chemioterapeutykami prze- ciwbakteryjnymi? Okazuje siÄ™, ĹĽe w okreĹ›lonym zakresie – tak. PewnÄ… formÄ… wybiĂłrczego gromadzenia leku w tkance docelowej jest np. per- fuzja stężonym roztworem leku cytostatycznego koĹ„czyny z guzem nowotworowym przy czasowym wyĹ‚Ä…czeniu jej z krÄ…ĹĽenia ogĂłlnego.

Bardziej obiecujÄ…ce wydaje siÄ™ stosowanie tzw. prekursorĂłw lekĂłw (pro-drugs), tzn. nieczynnych form lekĂłw, ktĂłre uczynniajÄ… siÄ™ dopiero w narzÄ…dzie docelowym. Takim „przed-lekiem” jest np. dwufosforan stylbestrolu (fosfestrol), ktĂłry uczynnia siÄ™ do dziaĹ‚ajÄ…cego cytostatycznie na komĂłrki raka prostaty stylbestrolu w tkance gruczoĹ‚u krokowego pod wpĹ‚ywem znajdujÄ…cej siÄ™ tam w wiÄ™kszym niĹĽ w innych tkankach stężeniu kwaĹ›nej fosfatazy. Podobnych preparatĂłw przeciwnowo- tworowych jest obecnie wiÄ™cej. InteresujÄ…cym przykĹ‚adem zbliĹĽonego, choć opartego na innych zaĹ‚oĹĽeniach, rozwiÄ…zania jest preparat przeciw- parkinsonowy Sinemet, zawierajÄ…cy lewodopÄ™, ktĂłra w tkankach ulega przemianie do dopaminy oraz benserazyd, ktĂłry hamuje tÄ™ przemianÄ™ we wszystkich tkankach oprĂłcz oun.

Leave a Reply