Kategorie

Antagonizm (anti – przeciw, agon – walka) jest to przeciwne, różno- kierunkowe dziaĹ‚anie lekĂłw, ktĂłre mogÄ… hamować lub znosić wzajemnie swoje dziaĹ‚anie. Podanie np. odpowiedniej dawki leku analeptycznego (cucÄ…cego) znosi dziaĹ‚anie nasenne barbituranĂłw.

Rozróżniamy 4 zasadnicze typy (rodzaje) antagonizmu: – 1) kompetycyjny, – 2) niekompetycyjny, – 3) czynnoĹ›ciowy, – 4) chemiczny.

Antagonizm kompetycyjny (konkurencyjny) występuje wówczas, gdy dwa leki (agonista i antagonista) mają ten sam punkt uchwytu działania, konkurują o to samo pole receptorowe (o ten sam receptor) i mogą się wzajemnie z wiązania z tym receptorem wypierać. Jeśli to wiązanie jest odwracalne, to zgodnie z prawem działania mas w większym stopniu będzie związany ten lek, który ma większe powinowactwo do receptora lub który znajduje się w większym stężeniu. Przykładem antagonizmu kompetycyjnego jest antagonizm między Ach i atropiną w zakresie ich działania na receptor M-cholinergiczny, między Ach a tubokuraryną w zakresie płytki motorycznej, między norepinefryną a tolazoliną w zakresie receptora a-adrenergicznego. Antagonizm kompetycyjny wykorzystuje się często w praktyce toksykologicznej, stosując np. nalorfinę w zatruciu morfiną lub leki przeciwhistamii^owe w hi- staminemii.

Leave a Reply